Có nên lập di chúc không? Lợi ích và rủi ro cần cân nhắc

Có nên lập di chúc không? Lợi ích và rủi ro cần cân nhắc

Tài sản sau khi một người qua đời có thể trở thành vấn đề phức tạp nếu không được định đoạt rõ ràng từ trước. Có nên lập di chúc hay để tài sản được chia theo pháp luật là băn khoăn của nhiều người, đặc biệt khi có nhà đất, tài sản lớn hoặc gia đình có nhiều người thừa kế.

Có nên lập di chúc không?

Có nên lập di chúc hay không phụ thuộc vào tài sản, hoàn cảnh gia đình và mong muốn của mỗi người. Tuy nhiên, nếu muốn chủ động quyết định ai được nhận tài sản sau khi mình qua đời thì lập di chúc là lựa chọn đáng cân nhắc.

Hình 1: Có nên lập di chúc không?

Theo Bộ luật Dân sự 2015, di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. Người lập di chúc có thể xác định người thừa kế, phần di sản mỗi người được hưởng hoặc dành một phần tài sản cho việc thờ cúng.

Lợi ích lớn nhất của việc lập di chúc là giúp ý nguyện của người có tài sản được thể hiện rõ ràng. Thay vì để các thành viên trong gia đình tự thỏa thuận hoặc áp dụng thừa kế theo pháp luật, người lập di chúc có thể chủ động phân chia tài sản theo mong muốn của mình.

Khi nào nên lập di chúc?

Không phải ai có tài sản cũng bắt buộc phải lập di chúc. Tuy nhiên, nếu đang băn khoăn có nên lập di chúc hay không, bạn nên cân nhắc việc chuẩn bị từ sớm, đặc biệt khi thuộc một trong những trường hợp dưới đây. Điều này giúp quá trình phân chia tài sản sau này rõ ràng hơn và hạn chế những tranh chấp không đáng có. 

Khi có nhiều tài sản hoặc tài sản có giá trị lớn

Người sở hữu nhiều tài sản như nhà đất, tiền gửi, xe, cổ phần hoặc tài sản có giá trị lớn nên cân nhắc lập di chúc để xác định rõ cách phân chia.

Nếu không có sự định đoạt rõ ràng, những người thừa kế có thể có cách hiểu khác nhau về quyền lợi của mình. Vì vậy, có nên lập di chúc là vấn đề đặc biệt đáng cân nhắc khi tài sản có giá trị lớn hoặc gia đình có nhiều thành viên.

Khi muốn phân chia tài sản khác với hàng thừa kế theo pháp luật

Trong trường hợp không có di chúc hợp pháp, di sản có thể được chia theo quy định về thừa kế theo pháp luật. Vì vậy, có nên lập di chúc là vấn đề mỗi người có tài sản nên cân nhắc nếu muốn chủ động quyết định người được hưởng và phần di sản được nhận.

Nếu muốn dành tài sản cho một người cụ thể, phân chia tỷ lệ khác nhau hoặc dành một phần tài sản để thờ cúng, người có tài sản nên thể hiện rõ ý chí bằng di chúc. Tuy nhiên, việc phân chia vẫn phải tuân thủ các giới hạn pháp luật, đặc biệt là quyền hưởng di sản của những người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc.

Hình 2: Khi nào nên lập di chúc?

Khi gia đình có nhiều người có quyền thừa kế

Gia đình có nhiều con, con riêng, con nuôi, vợ hoặc chồng và những người có quan hệ thừa kế khác nhau thường dễ phát sinh tranh chấp nếu không xác định rõ ý chí của người để lại tài sản. Vì vậy, có nên lập di chúc là vấn đề đặc biệt cần cân nhắc khi gia đình có nhiều người thuộc diện thừa kế. 

Một bản di chúc được lập rõ ràng sẽ giúp xác định người được hưởng di sản và phần tài sản họ được nhận. Đây là cơ sở quan trọng để hạn chế những cách hiểu khác nhau sau khi người lập di chúc qua đời. Tuy nhiên, di chúc chỉ phát huy giá trị khi được lập đúng điều kiện và hình thức theo quy định pháp luật.

Khi tài sản gồm nhà đất, quyền sử dụng đất hoặc tài sản có giá trị lớn

Nhà đất là loại tài sản thường phát sinh tranh chấp thừa kế do giá trị lớn và liên quan đến quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất. Vì vậy, có nên lập di chúc khi sở hữu nhà đất là vấn đề người có tài sản nên chủ động cân nhắc từ sớm. 

Nếu đang sở hữu nhà đất và đã có mong muốn cụ thể về người được nhận tài sản, việc lập di chúc từ sớm là điều nên cân nhắc. Nội dung cần xác định rõ tài sản, người được hưởng và phạm vi quyền định đoạt của người lập.

Những lưu ý quan trọng khi lập di chúc

Không phải văn bản nào có nội dung phân chia tài sản cũng mặc nhiên được công nhận là di chúc hợp pháp. Vì vậy, khi cân nhắc có nên lập di chúc, người lập cần bảo đảm mình minh mẫn, sáng suốt, không bị lừa dối, đe dọa hoặc cưỡng ép tại thời điểm lập.

Hình 3: Những lưu ý quan trọng khi lập di chúc

Trước khi lập di chúc, cần xác định chính xác tài sản thuộc quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng của mình. Với tài sản chung vợ chồng hoặc tài sản đồng sở hữu, cần xác định phần tài sản mà người lập thực sự có quyền định đoạt.

Nội dung di chúc nên thể hiện rõ thông tin người lập, người được hưởng di sản, tài sản để lại và những nội dung liên quan. Cách diễn đạt càng cụ thể thì càng hạn chế nguy cơ phát sinh cách hiểu khác nhau.

Pháp luật hiện hành cho phép lập di chúc bằng nhiều hình thức như di chúc bằng văn bản có người làm chứng, không có người làm chứng, có công chứng hoặc chứng thực. Vì vậy, khi cân nhắc có nên lập di chúc, người lập cần lựa chọn hình thức phù hợp với tài sản và hoàn cảnh thực tế của mình..

Ngoài ra, người lập di chúc có quyền sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc hủy bỏ di chúc. Nếu tài sản hoặc hoàn cảnh gia đình thay đổi, nội dung di chúc cũng nên được rà soát để bảo đảm phù hợp với mong muốn hiện tại.

Dịch vụ lập di chúc tại Luật Nam Sơn

Nếu vẫn chưa biết có nên lập di chúc trong trường hợp của mình hay không, bạn có thể tìm đến luật sư để được xem xét cụ thể về tài sản, quan hệ gia đình và mong muốn phân chia di sản.

Luật Nam Sơn cung cấp dịch vụ tư vấn và hỗ trợ lập di chúc theo từng trường hợp cụ thể. Luật sư sẽ trao đổi về tài sản, người thừa kế và mong muốn của người lập để tư vấn hướng xử lý phù hợp với quy định pháp luật.

Không chỉ hỗ trợ soạn thảo nội dung, Luật Nam Sơn còn chú trọng rà soát các vấn đề có thể phát sinh trong tương lai. Đặc biệt với nhà đất, tài sản chung, nhiều người thừa kế hoặc trường hợp có quan hệ gia đình phức tạp, việc tư vấn trước khi lập di chúc giúp hạn chế rủi ro tranh chấp.

Với kinh nghiệm trong lĩnh vực dân sự và thừa kế, Luật Nam Sơn hướng đến việc giúp khách hàng thể hiện đúng ý chí của mình trong khuôn khổ pháp luật. Thay vì sử dụng một mẫu di chúc chung cho mọi trường hợp, nội dung được xem xét dựa trên hoàn cảnh và tài sản thực tế của từng khách hàng.

Hình 4: Đội ngũ luật sư uy tín tại Luật Nam Sơn

Lời kết

Trong bài viết này, Luật Nam Sơn đã giải đáp câu hỏi có nên lập di chúc và những trường hợp nên chủ động lập di chúc. Đây không phải nghĩa vụ bắt buộc nhưng là cách để mỗi người chủ động sắp xếp tài sản, thể hiện mong muốn và hạn chế những tranh chấp có thể xảy ra trong gia đình.

Liên Hệ: 0909633246

Liên Hệ: 1900633246

Fanpage
Đặt lịch hẹn
Zalo
Hotline